Pothuajse nisi një luftë: Raport i rremë me Inteligjencë Artificiale gati për të dërguar SHBA-të në konflikt me Kinën
Një raport i rremë inteligjence, i përpiluar me ndihmën e Inteligjencës Artificiale (IA), pothuajse shkaktoi një operacion ushtarak amerikan kundër një anijeje kineze në Lindjen e Mesme. Ky incident, siç raporton CNN, rrezikoi të sillte një krizë të rëndë mes Shteteve të Bashkuara dhe Kinës, duke mundësuar një përshkallëzim drejt një konfrontimi ushtarak të drejtpërdrejtë.
Raporti iu paraqit ushtrisë amerikane gjatë pranverës, një periudhë kur SHBA ishte e përfshirë në operacionet luftarake në Iran. Ai pretendonte se një anije kineze në Lindjen e Mesme transportonte komponentë të lidhur me programin e zhvillimit të armëve bërthamore. Si rrjedhojë, ushtria amerikane filloi të hartonte plane për kapjen e anijes. Burime të cituara nga CNN treguan se forcat ushtarake po përgatiteshin të hipnin në anije, ndërsa avionë amerikanë ishin gati për ngritje.
Megjithatë, pak para fillimit të operacionit, zyrtarët rishikuan më me kujdes informacionin dhe zbuluan se raporti ishte krijuar me ndihmën e një mjeti të Inteligjencës Artificiale, i cili kishte identifikuar gabimisht ngarkesën e anijes. Detajet e sakta të ngarkesës së interpretuar gabimisht nga sistemi ende nuk janë bërë publike, sipas CNN.
Një burim e përshkroi raportin si “plotësisht të rremë” dhe theksoi se “pothuajse nisi një luftë”, pasi një operacion i tillë amerikan kundër një anijeje kineze do të kishte sjellë pasoja të rënda ushtarake.
Krijimi i Informacionit të Rremë
Ky incident hedh dritë mbi rreziqet e integrimit të shpejtë të IA-së në ushtrinë dhe komunitetin amerikan të inteligjencës. Sipas CNN, një analist përdori një bisedues (chatbot) për të përpunuar informacion rreth ngarkesës së anijes, të dhëna të marra nga Komanda e Operacioneve Speciale të SHBA-së në Paqësor. Sistemi kombinoi burime të hapura me inteligjencën e sinjaleve dhe të dhëna të klasifikuara nga bazat e të dhënave qeveritare, duke arritur në një përfundim të gabuar për natyrën e ngarkesës.
Më pas, analisti përdori sërish IA-në për të hartuar një raport formal inteligjence, i cili iu shpërnda zyrtarëve ushtarakë si analizë e verifikuar, pavarësisht pasaktësisë së tij. Nuk është qartësuar nëse mjeti i përdorur ishte komercial apo i zhvilluar nga qeveria amerikane. Një ish-zyrtar i lartë amerikan sugjeroi se mjetet e brendshme janë kryesisht versione të modifikuara të aplikacioneve komerciale.
Pentagoni dhe Komanda e Operacioneve Speciale të SHBA-së në Paqësor nuk kanë bërë komente publike mbi incidentin.
Investimet në IA dhe Sfida të Sigurisë
Ushtria amerikane po investon gjithnjë e më shumë në IA, me qëllim përshpejtimin e procesit të vendimmarrjes në fushën e betejës. Teknologjia synohet të përdoret në fusha të ndryshme, nga zgjedhja e objektivave deri te menaxhimi i aseteve ushtarake dhe zinxhirëve të furnizimit.
Qeveria amerikane argumenton se SHBA nuk mund të lejojnë të mbeten mbrapa në zhvillimin e teknologjive të IA-së, veçanërisht në krahasim me rivalë si Kina. Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, ka prezantuar strategjinë e Pentagonit për përshpejtimin e përdorimit të IA-së dhe reduktimin e pengesave burokratike.
Megjithatë, zyrtarë të informuar me këto sisteme kanë shprehur shqetësime për mungesën e një kuadri të unifikuar sigurie. Agjenci të ndryshme përdorin mjete të ndryshme me rregulla kontrolli dhe nivele besueshmërie të ndryshme.
Incidenti me anijen kineze nuk është i vetmi rast i këtij lloji. Të ashtuquajturat “iluzionet” të IA-së, pra prodhimi i informacionit bindës por të pasaktë, janë vënë re edhe në raste të tjera brenda komunitetit të inteligjencës amerikane. Një shqetësim i veçantë lidhet me përdorimin e IA-së në operacionet e shënjestrimit, ku një gabim mund të ketë pasoja të drejtpërdrejta njerëzore. Megjithëse përdorimi i IA-së në shënjestrim po rritet, mungojnë udhëzime të qarta se si përfshirja njerëzore mund të parandalojë viktimat civile ose zjarrin miqësor.
Nga ana tjetër, disa zyrtarë të lartë të inteligjencës shqetësohen se presioni për të prodhuar analiza më shpejt mund të çojë në më shumë gabime, sidomos kur analistët më të rinj besojnë në mënyrë të tepruar te mjetet e IA-së. Siç e përmblodhi një burim: “IA ju lejon të arrini në një ide të keqe më shpejt.”