“`html
Zgjerimi i detyrimeve të bankave jashtë vendit po rrit borxhin e jashtëm të ekonomisë këtë vit
Zgjerimi i detyrimeve të bankave tregtare jashtë vendit ka sjellë një rritje të ndjeshme të borxhit të jashtëm të ekonomisë shqiptare gjatë gjysmës së parë të këtij viti.
Të dhënat e Bankës së Shqipërisë tregojnë se borxhi i jashtëm i ekonomisë shqiptare arriti vlerën e 10.73 miliardë eurove. Kjo përfaqëson një rritje me 4.3% që nga fillimi i vitit dhe me 1.6% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.
Efekti kryesor në këtë rritje ka qenë pikërisht zgjerimi i detyrimeve jashtë vendit të bankave tregtare. Statistikat e Bankës së Shqipërisë tregojnë se borxhi i jashtëm i bankave arriti vlerën e 2.7 miliardë eurove, duke shënuar një rritje prej 21.5% krahasuar me një vit më parë.
Rritja e detyrimeve të jashtme të sektorit bankar duket të jetë pjesërisht e lidhur me financimin e disa prej bankave të rëndësishme të sistemit me borxh të jashtëm, për kërkesa lidhur me instrumente të kapitalit rregullator dhe detyrime të pranuara (MREL). Këto kërkesa janë pasojë e kuadrit të ri ligjor të sjellë nga ligji “Për rimëkëmbjen dhe ndërhyrjen e jashtëzakonshme në banka”.
Një ndikim më i vogël në rritjen e borxhit të jashtëm kanë dhënë huatë e dhëna nga aksionarët e huaj për kompanitë e tyre në Shqipëri. Stoku i detyrimeve në këtë zë ka arritur në 1.71 miliardë euro, me një rritje vjetore prej 5.6%.
Detyrimet e jashtme të Bankës Qendrore kanë mbetur pothuajse të pandryshuara, në vlerën e 2015 milionë eurove. Ato përfaqësojnë tërësisht alokime të SDR-ve, të drejta tërheqjeje në Fondin Monetar Ndërkombëtar.
Nga ana tjetër, borxhi i jashtëm i qeverisë është në rënie. Ai arriti vlerën e 4.5 miliardë eurove në mesin e këtij viti, duke shënuar një rënie prej 8.6% krahasuar me një vit më parë. Ky ulje kryesisht i atribuohet shlyerjes së pjesshme të një Eurobondi të maturuar në tremujorin e fundit të vitit të kaluar.
Qeveria shqiptare nuk ka planifikuar huamarrje të re në tregjet ndërkombëtare përmes emetimit të Eurobondeve këtë vit. Megjithatë, tendenca afatgjatë tregon drejt një përdorimi në rritje të instrumenteve të borxhit të financuara në tregjet ndërkombëtare.
Borxhi i jashtëm i sektorëve të tjerë të ekonomisë, kryesisht subjekteve private, nuk ka pësuar ndryshime të mëdha. Në mesin e vitit 2026, ai kishte vlerën e 1.59 miliardë eurove, me një rritje të vogël prej 1.3% krahasuar me një vit më parë.
Burimi: BSH
“`