“`html
NYT: Netanjahu shpreson për kryengritje në Iran. A po sheh ëndrra me sy hapur?
Sulmet izraelite kanë synuar qendrat komanduese të forcave represive dhe të sigurisë së brendshme të Iranit, me shpresën se iranianët do të përmbysin sundimtarët e tyre. Megjithatë, disa e shohin këtë si një dëshirë të kotë.
Sulmet izraelite ndaj Iranit kanë vënë në shënjestër shërbimet e sigurisë së brendshme të vendit, si pjesë e strategjisë së kryeministrit Benjamin Netanjahu për të destabilizuar qeverinë autoritare dhe për të krijuar kushtet për një kryengritje popullore. Izraeli ka vënë në shënjestër liderë të rëndësishëm të sigurisë iraniane, duke përfshirë zyrtarë të lartë të forcave represive. Përtej kësaj, ushtria izraelite ka bombarduar rëndë forcat e sigurisë që kanë shtypur valë pas vale protestash kundër qeverisë në Iran.
Disa ish-zyrtarë të ushtrisë izraelite e kanë cilësuar strategjinë e Netanjahut si jorealiste, duke argumentuar se shërbimet e sigurisë së Iranit janë shumë të rrënjosura dhe të fuqishme. Të tjerë ekspertë, megjithatë, thonë se Izraeli duhet të përpiqet të sjellë një ndryshim në udhëheqje, duke pranuar se vetëm sulmet ajrore nuk mjaftojnë pa një kryengritje popullore.
Netanjahu ka deklaruar se fushata ajrore e Izraelit ka dhënë “goditje shkatërruese” ndaj aparatit të sigurisë së Iranit dhe do të krijojë kushte “optimale” që iranianët të rrëzojnë qeverinë e tyre. “Po i them popullit iranian,” tha Netanjahu në një konferencë për shtyp javën e kaluar. “Momenti kur mund të dilni për liri po afrohet. Ne jemi në krahun tuaj dhe po ju ndihmojmë. Por në fund të ditës, gjithçka varet nga ju.”
Edhe nëse Izraeli arrin të dobësojë ndjeshëm forcat e brendshme të Iranit, nuk ka asnjë garanci që kundërshtarët e qeverisë do të ngrihen sërish, pas një goditjeje të ashpër nga autoritetet që ka shkaktuar viktima në të kaluarën. Në fillim të konfliktit, si Izraeli ashtu edhe SHBA deklaruan se synonin të krijonin kushtet për ndryshim regjimi. Por duket se një kryengritje popullore nuk shihet si e afërt nga disa.
Gjatë dy dekadave të fundit, iranianët kanë rrezikuar jetën për të protestuar kundërshtuar qeverinë dhe për të kërkuar liri. Ka pasur raste kur iranianët kanë festuar vdekjen e liderëve të shtypësve, të cilët kishin sunduar për vite me radhë dhe kishin shtypur çdo kundërshtim me forcë dhe arrestime masive.
Së fundmi, zyrtarë të lartë iranianë kanë kërcënuar me ndëshkime të ashpra këdo që guxon të protestojë kundër qeverisë, duke theksuar se ata do të konsiderohen si armiq dhe do të trajtohen si të tillë.
Të premten, mijëra iranianë morën pjesë në një tubim të organizuar nga qeveria kundër SHBA-së dhe Izraelit, duke treguar se regjimi vazhdon të ketë ndikim mbi një pjesë të popullsisë.
Në më shumë se dy javët e fundit, Izraeli ka kryer dhjetëra sulme ndaj strukturave kryesore të sigurisë që më parë kanë shtypur protestat, veçanërisht ndaj milicive të lidhura me Gardën Revolucionare. Sulmet kanë goditur qendra komanduese dhe pika kontrolli, si dhe agjenci të tjera represive. Sulmet izraelite kanë vrarë edhe komandantë të këtyre milicive. Ndërkohë, sulmet amerikane kanë goditur rëndë strukturat komanduese dhe të inteligjencës së Gardës Revolucionare, një forcë kyçe që mbron regjimin.
Disa analistë ushtarakë izraelitë e shohin strategjinë e Netanjahut si të dobët, por jo pa potencial. Logjika është që kolapsi i brendshëm i regjimit, që tashmë ka nisur, do të përshpejtohet nëse dobësohen forcat shtypëse. Nëse zinxhiri i komandës prishet, funksionimi i tyre bëhet i vështirë.
Ekspertë për Iranin thonë se nëse forcat e sigurisë dështojnë të shtypin protestat, kjo mund të inkurajojë më shumë njerëz të bashkohen dhe madje të shkaktojë dezertime brenda sistemit. Megjithatë, disa analistë mbeten skeptikë për një kryengritje të re, duke theksuar kontrollin e fortë të qeverisë dhe ndjenjat e përziera në publik. Ata theksojnë se, përveç urrejtjes ndaj regjimit islamik, ekziston edhe urrejtje ndaj SHBA-së dhe Izraelit, si dhe shqetësim për të ardhmen e vendit.
Irani është kapur mes qeverisë së tij dhe presionit të jashtëm. Ish-zyrtarë të inteligjencës izraelite shprehin dyshime për një revoltë të afërt, duke theksuar se forcat represive janë të mëdha, të armatosura mirë dhe shumë efektive në shtypjen e protestave.
Këshillohet që Izraeli të fokusohet te objektiva më realiste, si dobësimi i kapaciteteve raketore dhe programit bërthamor të Iranit. Gjatë kohës që ndryshimi i regjimit nuk është konsideruar kurrë një objektiv realist, regjimi mund të dalë nga kjo situativat i dëmtuar, por ende në këmbë.
The New York Times, përgatiti në shqip ©LAPSI.AL
“`