Kosova parashtron tre kërkesa ndaj Serbisë; Kryeministri Kurti zhvillon bisedime me senatorë amerikanë
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, gjatë një takimi me katër senatorë amerikanë, ka theksuar sërish tri kërkesat kryesore të Kosovës në raport me Serbinë. Takimi u zhvillua në margjinat e Konferencës së Sigurisë në Mynih, ku kryeministri u takua me senatorët demokratë Jeanne Shaheen, Chris Murphy dhe Ruben Gallego, si dhe senatorin republikan Thom Tillis.
Kurti theksoi se përballja me Serbinë, një nga kërkesat kyçe është dorëzimi i Milan Radoiçiqit për t’u përballur me drejtësinë në Kosovë, për shkak të organizimit dhe ekzekutimit të sulmit në Banjskë më 24 shtator 2023. Kërkesa të tjera përfshijnë nënshkrimin e Marrëveshjes Bazë dhe tërheqjen e letrës së ish-kryeministres serbe Ana Bërnabiq, në të cilën, sipas Kurtit, shprehej mosrespektimi i integritetit territorial të Kosovës.
Zëra nga zyra e kryeministrit njoftuan se Kurti gjithashtu diskutoi me senatorët amerikanë angazhimin e Kosovës për anëtarësim në NATO dhe Bashkimin Evropian, duke shprehur mirënjohje për Shtetet e Bashkuara të Amerikës si “aleaten tonë kryesore”.
Këto tri kërkesa të Kurtit për avancimin e dialogut të normalizimit të marrëdhënieve me Serbinë u parashtruan për herë të parë në fund të qershorit 2024.
- Kërkesa e parë: Kosova kërkon ekstradimin e Radoiçiqit, ish-nënkryetar i partisë Lista Serbe (me mbështetjen e Beogradit), ndaj të cilit është ngritur aktakuzë për sulmin në Banjskë. Në shtator 2023, ky sulm nga një grup serbësh të armatosur kundër Policisë së Kosovës rezultoi me vdekjen e një rreshteri. Radoiçiq, i cili besohet se gjendet në Serbi, ka pranuar organizimin dhe drejtimin e këtij sulmi.
- Kërkesa e dytë: Lidhet me një letër të dërguar nga Ana Bërnabiq në BE në dhjetor 2023. Përmes kësaj letre, Serbia shprehu rezerva për Marrëveshjen për rrugën drejt normalizimit të marrëdhënieve me Kosovën dhe Aneksin e zbatimit të saj, të cilat BE-ja i konsideron marrëveshje historike. Edhe pse emisarë evropianë raportuan tërheqjen e letrës në shtator 2024, Kosova mohoi të ketë ndodhur kjo.
- Kërkesa e tretë: Fokusohet te Marrëveshja për rrugën drejt normalizimit, për të cilën palët u dakorduan në vitin 2023, por nuk u nënshkrua për shkak të refuzimit të Serbisë. Kjo marrëveshje 11-pikëshe parashikon, ndër të tjera, një nivel vetëmenaxhimi për komunitetin serb në Kosovë, njohjen e ndërsjellë të simboleve shtetërore, si dhe detyrimin e Serbisë për të mos penguar anëtarësimin e Kosovës në organizata ndërkombëtare. Po ashtu, kërkon nga Prishtina dhe Beogradi zbatimin e të gjitha marrëveshjeve të mëparshme të dialogut, që ka nisur në vitin 2011.
Gjatë qëndrimit në Mynih, Kryeministri Kurti zhvilloi edhe takime të tjera, përfshirë një me Kryeministrin e Kroacisë, Andrej Plenković.
Në Mynih mori pjesë edhe Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vučić, i cili zhvilloi takime me senatorë amerikanë për të diskutuar situatën në Ballkanin Perëndimor dhe thellimin e bashkëpunimit Serbi-SHBA. Në këtë konferencë vjetore marrin pjesë qindra udhëheqës evropianë dhe botërorë, ndërsa një delegacion i madh amerikan, ku përfshihen shumë senatorë, udhëhiqet nga Sekretari i Shtetit Antony Blinken.