Ekspertët parashikojnë norma interesi të qëndrueshme në 2026 dhe një rënie të euros
Një vrojtim i kryer nga “Monitor” me një grup ekspertësh dhe analistësh tregu ka zbuluar pritshmëri për norma interesi të qëndrueshme gjatë vitit 2026. Shumica e të pyeturve mendojnë se norma bazë e interesit do të mbetet e pandryshuar, ndërsa ata që parashikojnë ndryshime, më shumë pritet rritje sesa ulje.
Sa i përket kursit të këmbimit, ekspertët parashikojnë një tjetër rënie të lehtë të kursit mesatar Euro/Lek për vitin 2026.
Detaje nga Vrojtimi:
- Në janar, “Monitor” zhvilloi një vrojtim me 12 ekspertë të tregjeve financiare, kryesisht analistë të sektorit bankar dhe të shoqërive administruese të fondeve.
- Norma Bazë e Interesit: 58% e ekspertëve presin që norma bazë e interesit të jetë e pandryshuar pas një viti, duke qëndruar në nivelin aktual prej 2.5%. 25% e tyre mendojnë se ajo do të rritet, ndërsa 17% parashikojnë një ulje.
- Parashikimi më i Mundshëm: Shumica, 58% e ekspertëve, besojnë se norma bazë e interesit nuk do të ndryshojë në 12 muajt e ardhshëm.
- Rritje ose Ulje: 25% e ekspertëve parashikojnë një rritje të normës bazë me 0.25 pikë përqindje, ndërsa 8.3% presin një ulje me 0.25 pikë përqindje dhe po aq presin dy ulje me nga 0.25 pikë përqindje secila.
- Nivelet Parashikuara: Parashikimi më i shpeshtë është që norma bazë të mbetet në 2.5%. 25% e ekspertëve parashikojnë 2.75%, ndërsa 8% presin 2.25% dhe po 8% parashikojnë 2%.
Pritet Rritje e Lehtë e Interesave të Kredive dhe Depozitave:
- Ekspertët parashikojnë që normat e interesit të kredive dhe depozitave do të jenë lehtësisht më të larta pas një viti.
- Depozitat 12-mujore në Lek: Mesatarisht, norma parashikohet të jetë 1.47%, nga rreth 1.25% që ishte në fund të vitit 2025.
- Shpërndarja e Parashikimeve për Depozitat: 33% e ekspertëve parashikojnë një normë mesatare interesi për depozitat në intervalin 1.2-1.4%, ndërsa rreth 25% parashikojnë një normë mes 1% dhe 1.2%.
- Kreditë për Shtëpi në Lek: Pritet një rritje mesatare prej rreth 0.14 pikë përqindjeje (nga 4.2% në 4.34%).
- Opinioni për Kreditë: Gjysma e ekspertëve parashikojnë normë mesatare më të ulët ose të barabartë me nivelin aktual, ndërsa gjysma tjetër pret norma më të larta interesi, në intervalin 4.3% deri në 5%.
Pritet Rritje e Lehtë në Kurbën e Yield-eve:
- Ekspertët parashikojnë një rritje të lehtë për yield-et e titujve të qeverisë.
- Rritja Mesatare e Yield-eve: Nga rreth 0.1 pikë përqindje për bonot 12-mujore, deri në 0.6 pikë përqindje për obligacionet 15-vjeçare.
- Faktorët që Ndikojnë: Ky parashikim lidhet me rritjen e normës bazë të interesit dhe faktin se yield-et kanë arritur nivele shumë të ulëta. Ka mundësi që këto instrumente të jenë aktualisht të mbivlerësuara dhe të pritet një korrektim në rritje gjatë vitit 2026.
Rënia e Euros: Shkaqet Sipas Ekspertëve dhe Publikut
- Shkaqet Kryesore (Ekspertë):
- Turizmi dhe rritja e eksporteve të shërbimeve (vlerësuar me 4.5 nga 5).
- Remitancat (vlerësuar me 3.91).
- Prurjet informale të valutës (vlerësuar me 3.83).
- Prurjet e paligjshme të valutës (vlerësuar me 3.58).
- Investimet e huaja në pasuri të paluajtshme (vlerësuar me 3.66).
- Shkaqet Kryesore (Publik):
- Prurjet e paligjshme të valutës (36% e përgjigjeve).
- Prurjet informale (30% e përgjigjeve).
- Turizmi (13% e përgjigjeve).
Kursi për vitin 2026 parashikohet edhe më i ulët:
- Mesatarja e parashikimeve të ekspertëve për kursin e këmbimit në vitin 2026 e vendos atë në nivelin e 95.75 lekëve, një rënie prej 2.1% krahasuar me mesataren e vitit 2025.
- Dy të tretat e ekspertëve parashikojnë kursin mes 95 dhe 97 lekëve.
- 25% e tyre presin një rënie më të fortë, mes 93 dhe 95 lekëve.
- Vetëm 8% parashikojnë një nivel mbi 97 lekë (konkretisht 98 lekë).
Konfirmim nga Anketa e Mëparshme:
- Anketimi i “Monitor” nga shtatori 2024 konfirmoi tendencat e parashikuara për vitin 2025, si ulja e normës bazë të interesit, rënia e yield-eve të titujve qeveritarë dhe normave të interesit të kredive e depozitave.
- Parashikimi për kursin mesatar Euro/Lek për vitin 2025 ishte 99.8 lekë, ndërsa në fakt Euro u këmbye mesatarisht me 97.85 lekë, duke treguar një rënie më të madhe se parashikuar.