“`html
Bankat raportojnë shtrëngim të standardeve për kredi të banesave
Bankat kanë raportuar një shtrëngim të standardeve të kreditimit për blerjen e banesave gjatë tremujorit të fundit të vitit të kaluar. Sipas një vrojtimi të aktivitetit kreditues të Bankës së Shqipërisë, ky shtrëngim u nxit nga perceptimi i bankave për rreziqe lidhur me situatën aktuale dhe pritshmëritë e tregut të banesave.
Bankat përmendën gjithashtu kufizimet uniforme të vendosura nga Banka e Shqipërisë në korrik të vitit 2025, të cilat prekin raportin e kredisë ndaj vlerës së vënë në dispozicion dhe raportin e shërbimit të borxhit ndaj të ardhurave për kreditë e reja për pasuritë e paluajtshme. Këto masa u identifikuan si faktorë që kontribuan në shtrëngimin e standardeve të kreditimit.
Kushtet dhe afatet e kreditimit u bënë më të rrepta duke u rritur kërkesat për kolateral në raport me shumën e kredisë për blerjen e banesave. Të gjitha elementet e tjera, si çmimet dhe kushtet jo-çmimore, raportohen të pandryshuara.
Ndryshe nga kreditë për banesa, standardet e kreditimit për kreditë konsumatore u raportuan të pandryshuara. Megjithatë, pavarësisht shtrëngimit të standardeve për kreditë e banesave, shkalla e miratimit të kredive për individët u raportua më e lartë në tremujorin e fundit të vitit 2025. Bankat shpjegojnë këtë rritje me statusin e kredive aktuale dhe historikun e marrëdhënieve të kredimarrësve me bankat.
Kërkesa e individëve për kredi pati një rënie në tremujorin e fundit, si për blerjen e banesave, ashtu edhe për financimin e konsumit. Sipas bankave, kjo rënie u shkaktua nga nevojat më të ulëta për financim, zhvillimet aktuale dhe të pritura në tregun e banesave, si dhe kufizimet rregullatore të hyra në fuqi në korrik 2025.
Për tremujorin e parë të vitit 2026, bankat presin një rritje të kërkesës për kredi, si për blerjen e banesave, ashtu edhe për kreditë konsumatore.
Që nga korriku 2025, kanë hyrë në fuqi disa masa kufizuese nga Banka e Shqipërisë, me qëllim ngadalësimin e rritjes së kredisë për blerjen e banesave nga individët. Megjithatë, efekti i këtyre masave nuk ka qenë shumë i ndjeshëm deri më tani. Të dhënat për 11-mujorin e vitit 2025 tregojnë se vlera e kredisë për blerje banesash ka arritur një nivel historik, me sektorin bankar që ka disbursuar rreth 59 miliardë lekë, duke shënuar një rritje prej 24.5% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
“`