Trump: Izraeli do të humbasë të gjithë mbështetjen e SHBA-së nëse anekson Bregun Perëndimor
Presidenti Donald Trump ka deklaruar se Izraeli do të “humbte të gjithë mbështetjen” nga Shtetet e Bashkuara nëse anekson Bregun Perëndimor. Këto komente, të publikuara nga revista Time, datojnë nga një intervistë e dhënë nga Trump më 15 tetor, përpara miratimit nga Knesseti të mërkurën të një projektligji që do të zbatonte sovranitetin izraelit në të gjitha vendbanimet në Bregun Perëndimor.
“Kjo nuk do të ndodhë sepse u kam dhënë fjalën vendeve arabe” si pjesë e negociatave për armëpushim në Gaza, tha Trump në intervistë. Ai foli gjithashtu për mënyrën se si i ka ushtruar presion kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu për të pranuar planin e tij të paqes për Gazën.
Zëvendëspresidenti i SHBA-së, JD Vance, ka thënë sot se Trump do të kundërshtojë aneksimin e Bregut Perëndimor të pushtuar dhe se kjo nuk do të ndodhë, duke e cilësuar lëvizjen e ligjvënësve izraelitë si një “shfaqje politike” idiote.
Një projektligj për të zbatuar ligjin izraelit në Bregun Perëndimor, veprim që do të përbënte aneksimin e territorit që palestinezët e konsiderojnë pjesë të një shteti të ardhshëm të pavarur, mori miratimin paraprak nga parlamenti izraelit të mërkurën. I pyetur nga gazetarët lidhur me votimin, Vance u shpreh: “Nëse ishte një marifet politik, atëherë është shumë budallallëk dhe më ofendon personalisht në një farë mase.”
Vance foli pasi Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, paralajmëroi se lëvizjet për të aneksuar territorin e pushtuar nga Izraeli gjatë luftës në Lindjen e Mesme të vitit 1967 mund të rrezikojnë planin e Trump për t’i dhënë fund luftës në Gaza, e cila deri më tani ka sjellë një armëpushim të brishtë.
“Izraeli nuk do ta aneksojë Bregun Perëndimor. Politika e Presidentit Trump është që Bregu Perëndimor të mos aneksohet. Kjo do të jetë gjithmonë politika jonë”, tha Vance në përfundim të një vizite dy-ditore në Izrael.
Votimi u iniciua nga një deputet i opozitës së ekstremit të djathtë, i cili deri vonë ishte pjesë e koalicionit të krahut të djathtë në pushtet, dhe u mbështet nga ultranacionalistët, Ministri i Sigurisë Kombëtare Itamar Ben-Gvir dhe Ministri i Financave Bezalel Smotrich. Kabineti i Netanyahut më vonë deklaroi se votimi ishte një “provokim i qëllimshëm politik” që synonte të shkaktonte përçarje gjatë vizitës së Vance. Partia Likud e Netanyahut nuk votoi për projektligjin, duke vënë në dukje se pa mbështetjen e saj, përpjekjet për të zbatuar ligjërisht aneksimin e Bregut Perëndimor janë pak gjasa të kenë sukses.
Kabineti i Netanyahut kishte shqyrtuar idenë e aneksimit si reagim ndaj vendimeve të disa aleatëve perëndimorë për të njohur së fundmi një shtet palestinez, me qëllim ushtrimin e presionit mbi Izraelin për t’i dhënë fund luftës shkatërruese në Gaza, por duket se e ka braktisur idenë pasi Trump kundërshtoi muajin e kaluar.
Qindra mijëra njerëz jetojnë në vendbanimet hebraike në Bregun Perëndimor. Kombet e Bashkuara dhe shumica e bashkësisë ndërkombëtare i konsiderojnë vendbanimet të paligjshme sipas ligjit ndërkombëtar. Megjithatë, qeveria izraelite citon lidhje biblike dhe historike me Bregun Perëndimor, të cilin e konsideron territor të kontestuar, dhe kundërshton çdo hap drejt krijimit të shtetësisë palestineze.
Vendbanimet janë një çështje jashtëzakonisht e ndjeshme, që ka qenë një pengesë e madhe për paqen në Lindjen e Mesme për dekada, pasi ato ndajnë territorin mbi të cilin palestinezët duan të ndërtojnë një shtet të qëndrueshëm. Votimi i së mërkurës ishte i pari nga katër votimet e nevojshme për miratimin e projektligjit dhe përkoi me vizitën e Vance në Izrael, një muaj pasi Trump deklaroi se nuk do ta lejonte Izraelin të aneksonte territorin.
Arabia Saudite, Indonezia, Turqia dhe 13 vende të tjera me shumicë myslimane e dënuan votimin, si dhe organizatat kryesore shumëpalëshe që përfaqësojnë vendet arabe dhe myslimane.
Trump shpreson që plani i tij për Gazën do të sjellë stabilitet në Lindjen e Mesme dhe do të zgjerojë marrëveshjet e normalizimit të njohura si “Marrëveshjet e Abrahamit” midis Izraelit dhe shteteve arabe si Emiratet e Bashkuara Arabe, për të përfshirë edhe fuqinë rajonale, Arabinë Saudite. Mbretëria ka deklaruar vazhdimisht se nuk do të arrijë një marrëveshje me Izraelin pa formimin e një shteti palestinez.
Duke folur në një konferencë në Jerusalem, Smotrich deklaroi se nëse normalizimi i marrëdhënieve me Arabinë Saudite kushtëzohet me krijimin e një shteti palestinez, Izraeli duhet ta refuzojë një ofertë të tillë dhe sauditët duhet të “vazhdojnë të hipin mbi deve”.