“`html
Pas heqjes së naftës falas, fermerët do të protestojnë, ndërsa ekspertët theksojnë se skema kombëtare nuk mbulon kostot.
Fermerët po përgatiten për protesta për shkak të heqjes së naftës falas dhe kundërshtimit ndaj ndryshimeve në skemën kombëtare të bujqësisë. Këto ndryshime nuk reflektojnë nevojat aktuale të sektorëve të bujqësisë dhe blegtorisë për uljen e kostove.
Shoqata e Blegtorëve Prodhues të Qumështit (BPQ) ka njoftuar mbajtjen e një proteste ditën e martë para Ministrisë së Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural. Protesta vjen pak ditë pas miratimit të Skemës Kombëtare 2026 në Bujqësi, ku u vendos heqja e masës së shpërndarjes së naftës falas për fermerët dhe shtimi i masës së subvencioneve direkte.
Masa e pagesës për lopë, që më parë ishte 10 mijë lekë për një fermë me më pak se 10 lopë, tani është 12 mijë lekë për një fermë me më pak se 5 lopë.
Megjithatë, eksperti i bujqësisë, Ervin Resuli, thekson se me këto ndryshime, blegtoria nuk përfiton më shumë subvencione. Përkundrazi, subvencionet janë ulur pas heqjes së naftës falas.
Resuli shton se nëse qeveria do të kishte qenë e vendosur të rishikonte skemën, duhet të kishte sjellë masa për uljen e kostos së prodhimit. Ai përmend efektet e krizës së çmimeve të shkaktuar nga lufta, e cila jo vetëm shtrenjtoi naftën, por rriti edhe çmimet e plehrave kimike deri në 50%. Sipas tij, skema aktuale nuk mbështet fermerin në uljen e kostove.
Eksperti liston sfidat me të cilat përballet sektori:
- Mungesa e politikave zhvillimore.
- Skema jo funksionale për vitin 2026, që nuk i përgjigjet nevojave të blegtorëve, të cilëve u janë rritur kostot për shkak të krizës së çmimeve.
- Heqja e skemës së naftës falas.
- Rritja e pagesave direkte nuk kompeson rritjen e kostove, duke marrë parasysh rritjen e çmimeve të shkaktuar nga kriza e luftës.
Sa kanë humbur fermerët nga heqja e skemës së naftës?
Skema kombëtare e mbështetjes duhet të ndihmojë në uljen e kostos së prodhimit për blegtorët. Për shembull, një fermë me 100 krerë lopë, pas ndryshimeve në pagesa, do të përfitojë mesatarisht 150 mijë lekë më shumë. Megjithatë, ajo do të humbasë 500 mijë lekë që merrte nga nafta falas. Kjo humbje vjen në një periudhë kyçe të mbjellash. Sipas një llogarie, fermeri me 100 krerë lopë humbet 350 mijë lekë nga skema kombëtare.
Para ndryshimeve të Skemës Kombëtare, Shoqata e Blegtorëve Prodhues të Qumështit i kishte kërkuar Ministrisë së Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural një mbështetje prej 20 mijë lekë për lopë, pa limit numri të krerëve. Gjatë takimeve mes palëve, u arrit dakordësia për një pagesë direkte prej 15 mijë lekë për lopë, gjithashtu pa limit. Megjithatë, kjo nuk u reflektua në vendimin përfundimtar.
Fermerët anëtarë të Shoqatës së Blegtorëve Prodhues të Qumështit shprehen të zhgënjyer jo vetëm nga mosmbajtja e premtimit dhe negociatave të arritura, por edhe nga një masë që i dëmton më tej kostot, siç është heqja e naftës falas.
Ekspertët e bujqësisë theksojnë se edhe ligji për kompensimin e TVSH-së prej 10% nuk mbështet prodhimin dhe kostot, por thjesht detyron fermerin, i cili është i pajisur me numër identifikimi tatimor (NIPT), të dërgojë produktet në pikat e grumbullimit. Fermerët privatë dhe shoqëritë me përgjegjësi të kufizuar (shpk) mbeten jashtë kësaj skeme.
“`