IEA: Kriza aktuale e naftës është më e rëndë se krizat e viteve 1973, 1979 dhe 2022 së bashku
Kriza e naftës dhe gazit, e shkaktuar nga bllokada e Ngushticës së Hormuzit, është “më serioze se ato të viteve 1973, 1979 dhe 2022 të kombinuara,” tha kreu i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA). Ndërsa koha po shkonte drejt ultimatumi të ish-presidentit Trump për rihapjen e rrugës ujore, Fatih Birol, drejtor ekzekutiv i IEA, deklaroi për gazetën Le Figaro se ndikimi i konfliktit në Lindjen e Mesme në tregun e naftës ishte më i madh se forca e kombinuar e dy tronditjeve të viteve 1970 dhe pasojave të pushtimit të Ukrainës nga Rusia.
Drejtori ekzekutiv i IEA paralajmëroi gjithashtu se vendet më të rrezikuara janë ato në zhvillim, të cilat do të vuajnë nga çmimet më të larta të naftës dhe gazit, çmime më të larta ushqimesh dhe një përshpejtim të përgjithshëm të inflacionit. Edhe vendet evropiane, Japonia dhe Australia do të ndiejnë një ndikim.
Çmimet e naftës luhatën rreth 110 dollarë për fuçi të martën, duke u rritur mbi këtë nivel pasi ish-presidenti Trump paralajmëroi se “e gjithë qytetërimi do të vdesë sonte” nëse Irani nuk arrin një marrëveshje, përpara se më vonë të bien pak më poshtë. Tregjet evropiane ranë të martën pas kërcënimit të fundit nga Trump.
Në Londër, indeksi FTSE 100 i aksioneve blue-chip u mbyll me një rënie prej 0.84%. Indeksi DAX i Gjermanisë ra me 1.1%, ndërsa CAC 40 i Francës humbi 0.7%. Wall Street u hap më poshtë, me mesataren industriale Dow Jones që ra me 296 pikë, ose 0.64%, duke arritur në 46,373. Tregjet e aksioneve në Azi ishin të përziera, me Nikkei të Japonisë dhe Kospi të Koresë së Jugut që u rritën me 1.1%, ndërsa Hang Seng i Hong Kongut ra me 0.7%.
Tregjet kanë qenë të paqëndrueshme që nga sulmi amerikano-izraelit ndaj Iranit në shkurt, pasi mbyllja e Ngushticës së Hormuzit nxiti frikën për inflacionin dhe tronditi besimin e investitorëve.
Të hënën, Kristalina Georgieva, drejtuese e Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN), tha se lufta ka të ngjarë të çojë në inflacion më të lartë dhe rritje globale më të ngadaltë. Georgieva i tha Reuters se para fillimit të luftës, FMN-ja kishte pritur një përmirësim të lehtë në pritjet për rritje globale në 3.3% në vitin 2026 dhe 3.2% në vitin 2027. Në vend të kësaj, tha ajo, “të gjitha rrugët tani çojnë në çmime më të larta dhe rritje më të ngadaltë.” FMN-ja do të publikojë raportin e saj mbi Perspektivën Ekonomike Botërore javën e ardhshme.