**Deklarata e Zelensky në Beograd shkakton reagime të forta**
Një deklaratë e presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky, ku rikonfirmoi se Ukraina nuk e njeh pavarësinë e Kosovës, ka shkaktuar reagime të forta në Tiranë, Prishtinë dhe Kiev.
Gjatë një konference të përbashkët për shtyp me presidentin serb Aleksandar Vuçiç, në Beograd, Zelensky u pyet për qëndrimin e Ukrainës ndaj Kosovës. Presidenti ukrainas konfirmoi se politika e Kievit nuk ka ndryshuar, duke deklaruar: “Qëndrimi ynë për atë që thatë, për deklaratën e njëanshme të pavarësisë së Kosovës, mbetet i pandryshuar. Ne e kemi theksuar gjithmonë këtë dhe politika e Ukrainës nuk ka ndryshuar”.
Ai shtoi se Ukraina respekton integritetin territorial dhe sovranitetin e partnerëve të saj, duke përmendur në mënyrë të veçantë integritetin territorial të Ukrainës dhe përkatësinë e Krimesë. Deklarata u bë gjatë vizitës së parë zyrtare të Zelenskyt në Serbi, një vend që ruan marrëdhënie të afërta me Rusinë dhe që nuk e njeh pavarësinë e Kosovës. Vizita kishte në fokus forcimin e marrëdhënieve ekonomike, rrugën evropiane të Serbisë dhe Ukrainës, si dhe çështje të sigurisë dhe integritetit territorial.
**Tirana: Nuk ka paralelizëm mes Kosovës dhe Ukrainës**
Pas deklaratës së presidentit ukrainas, reagoi Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme e Shqipërisë. Tirana e cilësoi vizitën e Zelenskyt në Serbi si të rëndësishme për interesat e Ukrainës dhe theksoi se dialogu është gjithmonë i mirëpritur. Megjithatë, Shqipëria bëri një ndarje të qartë mes çështjes së Kosovës dhe luftës në Ukrainë.
Në reagimin e saj, Ministria e Jashtme theksoi se pavarësia e Kosovës është një realitet i pakthyeshëm dhe se nuk ekziston një paralelizëm mes Kosovës dhe Ukrainës. “Ashtu siç Shqipëria qëndron dhe do të vazhdojë të qëndrojë fort përkrah sovranitetit, pavarësisë, integritetit territorial dhe të ardhmes evropiane të Ukrainës, ne qëndrojmë po aq fort për sovranitetin, pavarësinë dhe vendin e merituar të Kosovës në familjen euroatlantike”, thuhet në reagimin e Tiranës.
Ministria shqiptare shtoi se paqja në Ballkanin Perëndimor dhe pranimi i pavarësisë së Kosovës si një realitet i pakthyeshëm janë thelbësore. “Qëndrojmë gjithashtu në pozicionin e palëkundur se Serbia dhe Kosova i përkasin një të ardhmeje të përbashkët evropiane. Normalizimi i marrëdhënieve të tyre, që në fund duhet të çojë në njohjen reciproke, nuk do ta dobësonte Serbinë.”
Tirana e mbylli reagimin duke theksuar se vizita e Zelenskyt në Serbi i shërben para së gjithash interesave të Ukrainës dhe se kjo është “e kuptueshme dhe legjitime”, por njëkohësisht Shqipëria ruan qëndrimin e saj të prerë për Kosovën.
**Prishtina: “Shprehim keqardhje”, Kosova kujton mbështetjen për Ukrainën**
Edhe Prishtina zyrtare reagoi ashpër. Ministri në detyrë i Punëve të Jashtme të Kosovës, Glauk Konjufca, shprehu keqardhje për deklaratën e Zelenskyt dhe theksoi se Kosova ka qenë në krah të Ukrainës që prej ditës së parë të agresionit rus.
“Shprehim keqardhje për deklaratat e Presidentit Zelensky në Beograd, ku ai rikonfirmoi mosnjohjen e Republikës së Kosovës nga Ukraina”, shkroi Konjufca. Ai rikujtoi se Kosova ka dënuar pushtimin rus, është rreshtuar me politikën e përbashkët të jashtme dhe të sigurisë së BE-së, ka vendosur sanksione ndaj Rusisë dhe Bjellorusisë, ka ofruar ndihmë humanitare dhe strehim për gazetarët ukrainas, si dhe ka kontribuar me ndihmë dhe trajnime ushtarake në mbështetje të Ukrainës.
Konjufca theksoi se kjo mbështetje është dhënë pavarësisht faktit që Ukraina nuk e njeh Kosovën, pasi, sipas tij, solidariteti me një popull që lufton për lirinë, sovranitetin dhe integritetin territorial është çështje parimore. Ai bëri gjithashtu një krahasim të drejtpërdrejtë me Serbinë, duke vënë në dukje se Kosova ka vendosur sanksione ndaj Rusisë, ndërsa Serbia nuk është rreshtuar me sanksionet e Bashkimit Evropian ndaj Moskës.
“Republika e Kosovës është një shtet sovran dhe i pavarur”, deklaroi Konjufca, duke rikujtuar se pavarësia u shpall më 17 shkurt 2008 pas një procesi ndërkombëtar dhe se Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë në vitin 2010 konstatoi se deklarata e pavarësisë së Kosovës nuk shkelte të drejtën ndërkombëtare.
Prishtina hodhi poshtë veçanërisht çdo përpjekje për ta përdorur Kosovën si precedent për pushtimin rus të Ukrainës. “Paralelizmi i tillë nuk ekziston”, u shpreh Konjufca, duke shtuar se Kosova nuk pranon që statusi i saj të paraqitet përmes prizmit të integritetit territorial të Serbisë. Në fund, Konjufca tha se Kosova do të vazhdojë të mbështesë sovranitetin, pavarësinë dhe integritetin territorial të Ukrainës, ndërsa shtoi se njohja e Kosovës nga Ukraina do të forconte pikërisht parimet e lirisë, demokracisë dhe të drejtës ndërkombëtare që Kievi thotë se po mbron.
**Reagimi simbolik në Prishtinë**
Deklarata e Zelenskyt solli edhe një reagim simbolik në kryeqytetin e Kosovës. Një flamur i madh ukrainas dhe mbishkrimi “Free Ukraine”, të vendosura në qendër të Prishtinës në shenjë solidariteti me Ukrainën pas pushtimit rus, u hoqën pas deklaratës së presidentit ukrainas. Kryetari i Prishtinës, Përparim Rama, reagoi duke theksuar se shteti i Kosovës duhet të respektohet.
**Pse është e rëndësishme deklarata?**
Deklarata e Zelenskyt është veçanërisht e ndjeshme sepse u bë në Beograd, në krah të Aleksandar Vuçiçit, presidentit të Serbisë, vendi që e konsideron Kosovën pjesë të territorit të tij dhe nuk e njeh pavarësinë e saj. Në të njëjtën konferencë, Vuçiç rikonfirmoi mbështetjen e Serbisë për integritetin territorial të Ukrainës, përfshirë territoret e pushtuara nga Rusia, ndërsa Serbia kërkon nga Ukraina që të ruajë të njëjtin parim për çështjen e Kosovës.
Kështu, vizita e Zelenskyt në Beograd prodhoi një situatë të pazakontë diplomatike: Serbia premton mbështetje për integritetin territorial të Ukrainës, ndërsa Ukraina vazhdon të respektojë integritetin territorial të Serbisë dhe të mos njohë Kosovën. Për Prishtinën dhe Tiranën, megjithatë, këto dy çështje nuk mund të vendosen në të njëjtin plan. Shqipëria këmbëngul se pavarësia e Kosovës është një realitet i pakthyeshëm, ndërsa Prishtina refuzon çdo krahasim mes shpalljes së pavarësisë së Kosovës dhe agresionit rus ndaj Ukrainës.