SHBA bombardon ura e rrugë, Irani përgjigjet me sulme në shtetet e Gjirit
Shtetet e Bashkuara kanë zgjeruar sulmet kundër Iranit të shtunën herët në mëngjes, duke kaluar nga Ngushtica e Hormuzit drejt disa vendeve të tjera në Iranin qendror dhe jugor. Ndërkohë, Irani ka vazhduar sulmet ndaj aleatëve të SHBA-së në Gjirin Persik, duke dobësuar edhe më tej armëpushimin e brishtë.
Komanda Qendrore e Shteteve të Bashkuara (CENTCOM) njoftoi se forcat e saj “nisën një valë sulmesh kundër Iranit… për të shtatën natë radhazi. Sulmet synojnë të vazhdojnë dobësimin e kapaciteteve ushtarake iraniane, sipas urdhrit të Komandantit të Përgjithshëm”. Rreth gjashtë orë e gjysmë më vonë, në orën 05:00 sipas kohës së Iranit, CENTCOM njoftoi se vala e sulmeve kishte përfunduar.
CENTCOM theksoi se kishte goditur “objekte vëzhgimi, infrastrukturë logjistike ushtarake, depo nëntokësore armësh dhe kapacitete detare. Forcat amerikane përdorën avionë luftarakë, dronë ajrorë, anije luftarake dhe mjete të tjera ushtarake”.
Ndërkohë, trafiku në Ngushticën strategjike të Hormuzit është ndalur pothuajse plotësisht, si pasojë e veprimeve të shumta të forcave amerikane dhe lëshimit të raketave nga pala iraniane.
Të shtunën, mediat shtetërore iraniane raportuan për disa sulme nga forcat amerikane – përfshirë me avionë luftarakë – përgjatë Ngushticës së Hormuzit, por edhe në vende të largëta nga kjo rrugë ujore e rëndësishme, siç janë qyteti Yazd në Iranin qendror, qyteti jugperëndimor Ahvaz dhe provinca Khuzestan në skajin verior të Gjirit Persik.
Mediat iraniane raportuan se “disa rrugë transporti” në zonat e provincës Hormozgan – e cila kufizohet me Ngushticën e Hormuzit – ishin bllokuar si pasojë e sulmeve të “armikut” ndaj rrugëve kryesore, të paktën dy urave dhe një tuneli rrugor. Një ditë më parë, mediat shtetërore iraniane kishin raportuar se të paktën pesë ura ishin goditur në jug të vendit.
Shtatë persona thuhet se humbën jetën nga sulmet mbi urat në portin jugor Bandar Khamir, ku u godit edhe stacioni hekurudhor. Gjithashtu, u raportua se ishte goditur një aeroport më në lindje dhe larg bregdetit, në qytetin Iranshahr, në një provincë që kufizohet me Pakistanin.
Agjencia e lajmeve Reuters raportoi se pamjet e verifikuara nga ata tregonin rrënoja, parmakë të thyer dhe një automjet të dëmtuar mbi një urë të shkatërruar në Bandar Khamir. Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, tha se tre persona u vranë teksa po kalonin urën.
CENTCOM nuk ka zbuluar caqet e sulmeve të saj dhe shumë nga pretendimet e Iranit nuk mund të verifikohen në mënyrë të pavarur.
Ndërkohë, gjeneralmajori iranian, Mohsen Rezaei, kërcënoi se Teherani është gati të rifillojë “operacione sulmuese në shkallë të plotë” nëse sulmet amerikane vazhdojnë edhe për dy ose tre ditë të tjera. Rezaei, këshilltar i lartë ushtarak i udhëheqësit suprem iranian, Mojtaba Khamenei, tha, sipas agjencisë iraniane të lajmeve IRIB: “Irani nuk do të kufizohet më në përgjigje të barabarta hakmarrëse… dhe asnjë kufi politik nuk do të jetë i sigurt”.
Shtetet arabe të Gjirit, aleate të SHBA-së, raportuan për raketa dhe dronë iranianë që po afroheshin, me sulme që shkaktuan të plagosur dhe dëme në objekte të infrastrukturës civile.
Agjencia iraniane Tasnim raportoi të premten mbrëma se marina e Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) kishte “shënjestruar” një anije me flamur tajlandez që po përpiqej të kalonte nëpër Ngushticën e Hormuzit.
Irani njoftoi gjithashtu sulme ndaj vendeve të Gjirit që strehojnë baza ushtarake amerikane, përfshirë Bahrejnin, Katarin dhe Kuvajtin, si dhe ndaj një anijeje amerikane në pjesën veriore të Oqeanit Indian.
Në një postim në platformën X, ushtria e Kuvajtit citoi një zëdhënës të Ministrisë së Mbrojtjes, i cili tha: “Agresioni mëkatar iranian rezultoi në goditjen e disa objekteve dhe kampeve të ushtrisë së Kuvajtit me dronë armiqësorë, duke shkaktuar plagosjen e një numri ushtarësh të forcave tokësore kuvajtiane gjatë kryerjes së detyrës”.
Ushtria e Kuvajtit tha gjithashtu se një zjarr shpërtheu dhe shkaktoi dëme në njësitë e prodhimit të energjisë në një central të energjisë elektrike dhe të desalinizimit të ujit, megjithëse koha e saktë e këtij sulmi nuk ishte e qartë.
Marina iraniane lëshoi një raketë lundruese bregdet-det drejt asaj që e quajti anije armiqësore amerikane në pjesën veriore të Oqeanit Indian, raportoi agjencia shtetërore IRNA. Sipas marinës iraniane, lëshimi i raketës shkaktoi “frikë dhe panik” dhe detyroi anijen të largohej jashtë rrezes së veprimit të forcave detare iraniane.
Një zëdhënës i Kombeve të Bashkuara tha se sekretari i Përgjithshëm, Antonio Guterres, është i shqetësuar për përshkallëzimin më të fundit, duke përmendur në mënyrë të veçantë “sulmet ndaj infrastrukturës civile në Iran dhe në gjithë rajonin”.
CENTCOM deklaroi gjithashtu se gjatë tri ditëve të para të bllokadës së rinovuar të porteve iraniane, forcat amerikane kanë devijuar katër anije tregtare, kanë çaktivizuar një tjetër dhe kanë hipur në bord të një anijeje për të “siguruar respektimin e plotë” të bllokadës.
Sipas kompanisë së të dhënave Kpler, transporti detar përmes Ngushticës së Hormuzit – përmes së cilës para luftës kalonin rreth 20% e furnizimeve botërore me naftë bruto dhe gaz – është ndalur pothuajse plotësisht pas rifillimit të shkëmbimit të sulmeve. Vetëm tetë anije kaluan nëpër ngushticë më 16 korrik, shifra më e ulët në tri javë. Një ditë më parë kishin kaluar 15 anije, ndërsa dy javë më parë numri ishte 48, sipas Kpler. Para fillimit të luftës, mesatarisht më shumë se 100 anije kalonin çdo ditë përmes kësaj rruge ujore strategjike.