“Moska po teston vendosmërinë e NATO-s”, presidenti i Çekisë: Mund të rrëzojmë avionët dhe dronët rusë që shkelin hapësirën tonë
Vendet evropiane mund të jenë të detyruara të fillojnë të rrëzojnë avionët dhe dronët rusë që shkelin hapësirën ajrore të NATO-s, nëse Moska vazhdon të testojë vendosmërinë e aleancës. Ky qëndrim u bë i ditur nga presidenti çek Petr Pavel në një intervistë për gazetën “Sunday Times” të Londrës, e botuar më 7 dhjetor.
“Besoj se do të vijë një moment, nëse këto shkelje vazhdojnë, kur do të na duhet të përdorim masa më të forta, duke përfshirë potencialisht rrëzimin e një aeroplani ose dronësh rusë,” tha Pavel për “Times”. “Rusia nuk do të lejonte shkelje të përsëritura të hapësirës së saj ajrore. Dhe ne duhet të bëjmë të njëjtën gjë.”
Pavel shtoi se avionët dhe dronët rusë që hyjnë në hapësirën ajrore të NATO-s janë “të qëllimshëm, të planifikuar mirë dhe të përqendruara në disa objektiva”. Këto përfshijnë demonstrimin se Rusia “mund ta bëjë këtë”, testimin e sistemeve perëndimore të mbrojtjes ajrore dhe “testimin e vendosmërisë sonë për të vepruar në vetëmbrojtje”.
Pavel ka lëshuar paralajmërime të ngjashme edhe më parë. Në një intervistë dhënë më 20 shtator transmetuesit publik çek “Česká televize”, ai theksoi se NATO duhet të mbetet e bashkuar dhe “të veprojë me vendosmëri” në përgjigje të provokimeve ruse, përfshirë edhe ushtarakisht nëse shkeljet e hapësirës ajrore vazhdojnë, duke paralajmëruar se “dorëzimi ndaj së keqes është thjesht i pamundur”.
Përtej luftës së Rusisë në Ukrainë, Pavel tha se Evropa përfundimisht do të ketë nevojë për një marrëveshje të re sigurie në të gjithë kontinentin me Moskën, pasi të arrihet një marrëveshje paqeje me kushte që mbështesin sovranitetin e Ukrainës.
Ai shpjegoi se “një version modern” i një kuadri të tillë do të ishte një pakt pan-evropian, në të cilin Rusia njeh sovranitetin territorial të të gjithë nënshkruesve dhe pranon “kufizime të zbatueshme në sjelljen e saj”, në një mënyrë që do të jehonte Marrëveshjet e Helsinkit të vitit 1975.
“Një negociatë e tillë do të duhet të zhvillohet me dy palë të barabarta,” tha Pavel. “Jo Rusia duke na imponuar, por duke arritur në një marrëveshje që do të rikrijojë, në një farë mënyre, situatën që kishim në fund të viteve shtatëdhjetë.”
Pavel argumentoi gjithashtu se Evropa duhet të jetë në gjendje të luftojë dhe të fitojë një luftë vetë, pa ndihmë të konsiderueshme nga Shtetet e Bashkuara. Ai paralajmëroi se nëse SHBA-të do të ishin “të zëna diku tjetër, për shembull në Azi-Paqësor”, dhe të paafta të ofronin aftësi kyçe si inteligjenca, transporti, komunikimi dhe logjistika, “Ne në Evropë duhet të jemi në gjendje ta bëjmë vetë”.