Analiza e DW: Europa është ndërgjegjësuar se është vetëm
Edhe pse nuk ka kaluar as një vit nga marrja e detyrës nga Donald Trump, nga perspektiva e Brukselit kjo periudhë është ndjerë si një përjetësi. Një seri tronditjesh të njëpasnjëshme kanë mbajtur evropianët në ankth, me kërkesa të reja, akuza dhe ndryshime rrënjësore që kanë mbërritur çdo javë. Goditja e 4 dhjetorit shënoi një kulm të përkohshëm, por që me gjasë do të ketë një ndikim të zgjatur, duke prekur thellësisht Evropën.
Strategjia e re e sigurisë kombëtare të SHBA-së ka sjellë surpriza për aleatët. Kina nuk konsiderohet më një rivale sistemike, por thjesht një konkurrente ekonomike. Rusia njihet si një fuqi e madhe me potencial, veçanërisht për lëndët e para. Ndërsa, në rast konfliktesh me presidentin Vladimir Putin, Donald Trump ofron shërbimet e tij si ndërmjetës. Koreja e Veriut, e cila gjatë mandatit të parë të Trump ishte armiku publik numër një, nuk përmendet fare.
Vlerësim rrënues
Strategjia e re amerikane e sigurisë pasqyron një ndarje thelbësore me aleatët evropianë. SHBA-të, vendi që çliroi Evropën nga terrori nazist më shumë se 80 vjet më parë me kosto të madhe, u bë më pas fuqia mbrojtëse e kontinentit dhe mbështetëse e projektit të Bashkimit Evropian, tani paraqitet si armike. Paragrafët kushtuar BE-së janë thuajse një aktakuzë, duke e paraqitur atë si një entitet në prag të kolapsit civilizues, të dobësuar nga migrimi masiv, shtypja e opozitës, normat e ulëta të lindshmërisë dhe censura.
“Askush prej nesh nuk duhet të tronditet nga fjalët që thonë të tjerët për ne”, u shpreh Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, dhjetë ditë pas publikimit të strategjisë. Ajo i çmontoi deklaratat nga Uashingtoni, duke theksuar se Evropa rezervon të drejtën për të nxjerrë ligjet e veta, duke refuzuar kështu presionin amerikan për t’u dhënë kompanive teknologjike të SHBA-së operim të lirë. Von der Leyen nënvizoi gjithashtu se në Evropë, të gjithë mund të votojnë lirisht, pa presion apo manipulim të jashtëm, dhe se kjo liri për të jetuar ashtu siç duam është në rrezik.
Një projekt kundër SHBA-së?
Përçmimi i thellë i Bashkimit Evropian nga presidenti amerikan bëhet i qartë në konferencat e tij për shtyp. Trump ka deklaruar se BE-ja u themelua “për të shkatërruar SHBA-në”. Ai e sheh suficitin tregtar evropian si një fyerje personale, duke argumentuar se “Ata nuk i duan makinat tona!”. Tarifat drastike janë përgjigjja e tij, me synimin për të dobësuar BE-në. Ai gjithashtu mbjell pasiguri duke vënë vazhdimisht në pikëpyetje angazhimin ushtarak të SHBA-së ndaj NATO-s.
Partnerë të rinj
Strategjia e sigurisë kombëtare e SHBA-së shkon edhe më tej, duke pretenduar se liria e shprehjes censurohet në BE dhe opozita shtypet. Kjo i referohet partive të krahut të djathtë dhe ekstremit të djathtë në BE, të cilat synohet të forcohen. Kjo shihet edhe në faktin se zëvendëspresidenti JD Vance nuk u takua me kancelarin gjerman në Konferencën e Sigurisë në Mynih, por me Alice Weidel, drejtuesen e AfD-së.
Politologia gjermano-amerikane Cathryn Clüver Ashbrook shpjegon se rrjeti i partive të ekstremit të djathtë dhe konservatore të krahut të djathtë në Evropë, përfshirë lëvizjen MAGA, është bërë më i rrënjosur gjatë katër viteve të fundit. Këto parti dhe politikanë marrin mbështetje, siç tregon rasti i fondeve nga Fondacioni Heritage për politikanin britanik të ekstremit të djathtë Nigel Farage. Ky fenomen vërehet edhe në Hungari, ku partitë e krahut të djathtë janë në pushtet, dhe në vende si Gjermania, ku janë në opozitë.
Përveç mbështetjes së drejtpërdrejtë politike, mbështetja bëhet edhe nëpërmjet medias. Para zgjedhjeve federale në shkurt, Elon Musk vlerësoi AfD-në në platformën e tij X, dhe gazeta Die Welt botoi një artikull të tij në mbështetje të kësaj partie. Drejtori ekzekutiv i Springer, Matthias Döpfner, ndërhyri personalisht pas publikimit të strategjisë së re të sigurisë të Trump, duke shkruar në një editorial të Die Welt se Evropa duhet ta dëgjojë Trumpin, pa asnjë fjalë kritike.