A po largohet Amerika nga Europa? Arkitekti i zgjerimit të NATO-s flet në podkastin e Ditmir Bushatit. Bordi i Paqes: Diplomaci reale apo simbolikë politike?
Në episodin më të fundit të podkasti “Public Square”, ish-ministri i Jashtëm Ditmir Bushati zhvilloi një bisedë të thelluar me Ambasadorin amerikan Daniel Fried, një ekspert i njohur në Atlantic Council dhe një nga figurat më me peshë në politikën amerikane për Europën pas Luftës së Ftohtë.
Diskutimi u fokusua kryesisht te gjendja aktuale e marrëdhënieve transatlantike, ndryshimet e theksuara në rendin global, si dhe sfidat me të cilat përballen NATO-ja dhe Perëndimi.
Ambasadori Fried vlerësoi fjalimin e Sekretarit amerikan të Shtetit në Konferencën e Sigurisë në Mynih si një mesazh me elemente pozitive për partneritetin transatlantik. Megjithatë, ai theksoi se ky fjalim kishte mangësi serioze, veçanërisht mungesën e një trajtimi të fuqishëm të agresionit rus ndaj Ukrainës dhe mesazheve kontradiktore që vijnë nga politika e jashtme amerikane.
Sipas tij, Europa duhet të marrë përsipër më shumë përgjegjësi në fushën e mbrojtjes dhe të ndërtojë një rol më të fortë brenda NATO-s. Ai shtoi se marrëdhënia me Shtetet e Bashkuara të Amerikës mbetet e domosdoshme, pavarësisht tensioneve të fundit.
Biseda shtriu vëmendjen edhe te ndryshimi i rendit ndërkombëtar dhe bashkëpunimi mes fuqive autoritare. Fried theksoi se epoka e besimit të pakufizuar te globalizimi ka përfunduar dhe se Perëndimi duhet të bashkohet për t’u përballur me sfidat e paraqitura nga Rusia dhe Kina. Ai paralajmëroi kundër iluzioneve për një afrim strategjik me Moskën.
Ai nënvizoi se një Europë më e fortë dhe më e aftë për të vepruar në mënyrë autonome do të ishte një zhvillim pozitiv për të ardhmen e aleancës.
Në fund të intervistës, Ambasadori Fried komentoi edhe nismën e re të Presidentit Trump për krijimin e një “Bordi Paqeje”, duke ngritur pikëpyetje mbi koherencën dhe objektivin real të kësaj iniciative. Ai shprehu shqetësim për përbërjen e vendeve të ftuara, disa prej të cilave kanë standarde demokratike të diskutueshme, duke ngritur dilema mbi natyrën e këtij formati dhe kriteret e përzgjedhjes.
Ai sugjeroi se për shumë liderë, pjesëmarrja mund të jetë më shumë një investim në marrëdhëniet me Washingtonin sesa një angazhim thelbësor për zgjidhjen e konfliktit në Gaza, i cili u paraqit si misioni fillestar i Bordit.
Fried theksoi se çdo nismë e re ndërkombëtare duhet të vlerësohet mbi bazën e rezultateve konkrete dhe jo mbi retorikën politike. Ai shtoi se nëse Bordi synon të zgjerojë ambiciet përtej Gazës, duhet fillimisht të dëshmojë efektivitet dhe qartësi strategjike. Në të kundërt, ekziston rreziku që iniciativa të perceptohet si një instrument simbolik ose si një platformë politike pa ndikim real në terren.