Skandal në Francë/ “Le Monde” zbuloi vendndodhjen e 18 mijë ushtarëve në botë
Një oficer i ri i Marinës Franceze, teksa vraponte në kuvertën e anijes luftarake ku shërbente mëngjesin e 13 marsit, regjistroi performancën e tij me anë të një ore inteligjente me aplikacionin Strava. Pikërisht ky aplikacion nxori në dritë pozicionin e aeroplanmbajtëses franceze “Charles de Gaulle” dhe anijeve të saj shoqëruese në Mesdhe.
Ky incident vjen pas një ngjarje të ngjashme në janar 2025, ku anëtarë të ekuipazhit të nëndetëseve bërthamore franceze zbuluan aksidentalisht informacione të ndjeshme rreth pozicioneve dhe orareve të patrullimit të tyre, gjithashtu për shkak të aplikacionit Strava.
Për më shumë se dy vjet, gazeta franceze “Le Monde” ka monitoruar pothuajse çdo ditë një pjesë të konsiderueshme të personelit ushtarak të Francës nëpërmjet këtij aplikacioni. Sipas gazetës, lëvizjet e pjesëtarëve të forcave të armatosura të Francës mund të gjurmohen, madje edhe në zona të ndjeshme, duke vënë në rrezik si operacionet ushtarake ashtu edhe vetë ushtarët.
Që nga shkurti i vitit 2024, në kuadër të një projekti kërkimor të gjerë, “Le Monde” ka arritur të hartojë një listë prej 18,599 profilesh aktive në rreth 100 baza ushtarake franceze, brenda dhe jashtë vendit. Këto profile u përkasin mijëra ushtarakëve (ose bashkëpunëtorëve të jashtëm që punojnë për Ministrinë franceze të Mbrojtjes) të të gjitha gradave dhe specialiteteve. Ndërsa kryejnë detyrën në vende të ndryshme të botës, ata publikojnë performancat e tyre sportive në profilet publike të Strava, duke zbuluar kështu detaje rreth aktiviteteve të forcave të armatosura franceze, nga ato më të zakonshmet deri te ato më të fshehtat.
Duke automatizuar procesin e gjurmimit, gazeta ka krijuar një hartë ditore të shpërndarjes gjeografike të aktiviteteve të tyre sportive, pothuajse në kohë reale. Më 13 mars, gazeta vëzhgoi një ushtar duke vrapuar në Mesdhe, duke konfirmuar kështu vendndodhjen e aeroplanmbajtëses “Charles de Gaulle” dhe anijeve shoqëruese.
Gjatë një periudhe 2-vjeçare, gazeta arriti të identifikonte më shumë se 1,000 vende në ditë. Së bashku, profilet publike të Strava lejojnë nxjerrjen e një sasie të madhe informacioni rreth aktiviteteve të personelit ushtarak dhe, rrjedhimisht, të ushtrisë franceze. Ushtarët janë stërvitur në bazat ku “Le Monde” i ka gjurmuar, por edhe pranë shtëpive të tyre në të gjithë Francën. Disa kanë kaluar pushimet në Spanjë, Shtetet e Bashkuara ose Tajlandë, ndërsa të tjerë kanë udhëtuar në Itali me miqtë.
Ky informacion mundëson vlerësimin e gatishmërisë së njësive të caktuara ose mbledhjen e të dhënave personale mbi ushtarë të caktuar, duke përfshirë adresat dhe shoqëritë e tyre personale.
Ky hulumtim ishte i mundur sepse profilet në Strava ishin publike dhe të arritshme për të gjithë. Pavarësisht zbulimeve të bëra në kontekstin e të ashtuquajturave #StravaLeaks në vjeshtën e vitit 2024, vetëm një pakicë e vogël përdoruesish kanë ndryshuar cilësimet e tyre të privatësisë. Pas një viti monitorimi, vetëm 1,372 profile (7% e listës së Le Monde) ishin konvertuar në “private” në aplikacion.
“Problemi i sigurisë që paraqet aplikacioni i fitnesit Strava nuk është vetëm rezultat i gabimeve individuale të disa ushtarakëve, por ka marrë një karakter vërtet sistemik. Dhe kjo ndodh pavarësisht faktit se duhen vetëm disa klikime për të vendosur një profil si privat”, thekson gazeta.