Shifra tronditëse nga nxehtësia në Indi: 30,000 të vdekur në vetëm 5 ditë, ja pse numrat zyrtarë janë fshehur
India ka përjetuar një verë jashtëzakonisht të nxehtë, me temperaturat në shtetin verior të Uttar Pradesh që kanë kaluar 48°C në muajin maj. Një studim i kohëve të fundit thekson rreziqet e këtyre temperaturave në rritje. Studimi vlerëson se një ditë e vetme me nxehtësi ekstreme shkakton rreth 3,400 vdekje të tepërta në nivel kombëtar në Indi.
Një valë e nxehti pesë-ditore lidhet me pothuajse 30,000 vdekje shtesë, sipas një studimi të publikuar në revistën Frontiers in Environmental Health muajin e kaluar. Këto valë të nxehti po bëhen më të shpeshta, më të gjata dhe më intensive, ndërsa ndryshimet klimatike – të shkaktuara nga djegia e lëndëve djegëse fosile – po shtyjnë temperaturat globale më lart. 11 vitet e fundit, nga viti 2015 deri në vitin 2025, ishin më të nxehtët e regjistruar ndonjëherë, sipas Organizatës Botërore Meteorologjike (OBM).
Pse vlerësimet janë kaq shumë më të larta se shifrat zyrtare?
Numrat zyrtarë të vdekjeve nga vala e të nxehtit në Indi janë shumë më të ulëta – midis 500 dhe 1,500 çdo vit në të gjithë vendin – por ekspertët paralajmërojnë se këto shifra janë nënvlerësuar dukshëm. Kjo ndodh për shkak të mungesës së një monitorimi uniform dhe mosmarrjes në konsideratë të ndikimeve indirekte, siç është përkeqësimi i problemeve shëndetësore ekzistuese.
Studimi është i pari që përpiqet ta korrigjojë këtë duke ofruar shifra të detajuara për të gjitha 765 distriktet e Indisë. Ai gjithashtu kap ndikimin e plotë të fshehur të nxehtësisë duke marrë parasysh të gjitha vdekjet e tepërta gjatë një vale të nxehti, në vend që vetëm ato që i atribuohen drejtpërdrejt goditjes nga nxehtësia ose fatkeqësive të lidhura me nxehtësinë.
Në mungesë të të dhënave uniforme në të gjithë vendin, studiuesit shqyrtuan të dhënat e kaluara nga 10 qytete indiane në zona të ndryshme klimatike mbi shkallën e vdekjeve të tepërta gjatë valëve të të nxehtit. Ata përputhën secilën nga 765 distriktet e Indisë me qytetin me klimën më të ngjashme, për të vlerësuar se sa vdekje shtesë do të ndodhnin gjatë periudhave të nxehta.
Departamenti meteorologjik i Indisë shpall valë të nxehti kur temperaturat arrijnë 40°C ose më shumë në zonat fushore, ose të paktën 30°C në rajonet kodrinore. Për t’u kualifikuar, këto maksimume duhet të jenë gjithashtu të paktën 4.5°C më të larta se mesatarja normale e rajonit për të paktën dy ditë radhazi.
Duke mbledhur të gjitha distriktet për të marrë totalet kombëtare dhe shtetërore, studiuesit zbuluan se vetëm një ditë jashtëzakonisht e nxehtë lidhet me rreth 3,400 vdekje shtesë në të gjithë Indinë. Një valë e nxehtë pesë-ditore lidhet me afërsisht 30,000 vdekje shtesë.
Ndikimet më të mëdha janë në shtete si Uttar Pradesh, i cili vetëm përbën afërsisht 8,100 vdekje shtesë gjatë një vale të nxehti pesë-ditore. Distrikte individuale si Ahmedabad, Jaipur dhe Surat tejkaluan secili 250 vdekje shtesë në një ngjarje të vetme.
Këto gjetje ende përshkruhen si vlerësime konservatore, pasi ato mbështeten në vlerat bazë historike të temperaturës dhe ekstrapolimin nga të dhënat urbane. Rritja e temperaturave, e kombinuar me cenueshmërinë e veçantë të zonave rurale – puna në natyrë, më pak qasje në ajër të kondicionuar dhe kujdes mjekësor, shkallë më të larta të varfërisë dhe gjendje shëndetësore ekzistuese – ka të ngjarë të nënkuptojë se numrat e vërtetë janë më të lartë.