Nëndetësja ruse “Khabarovsk” nis provat detare, Moska demonstron armën bërthamore “Poseidon”
Nëndetësja e re ruse me energji bërthamore, e emërtuar “Khabarovsk”, e cila është projektuar posaçërisht për transportimin dhe lëshimin e torpedove bërthamore “Poseidon”, ka filluar provat e para detare në Detin e Bardhë. Ky zhvillim konsiderohet si një tjetër demonstrim i kapaciteteve strategjike të Moskës në një periudhë tensionesh të larta me Perëndimin.
“Khabarovsk” u nis nga kantieri detar në Severodvinsk javën e kaluar dhe ka hyrë në Detin e Bardhë, ku ka nisur një seri testesh për sistemet e saj. Kjo fazë përfaqëson fillimin e provave detare të nëndetëses, e cila është ndërtuar me specifikë për përdorimin e sistemit “Poseidon”.
Sipas të dhënave të ofruara nga pala ruse, nëndetësja ka një zhvendosje prej rreth 10,000 tonësh dhe mund të transportojë deri në gjashtë torpedo “Poseidon”. Këto armë janë konceptuar si mjete autonome nënujore me energji bërthamore dhe, sipas pretendimeve ruse, mund të operojnë në distanca jashtëzakonisht të gjata dhe në thellësi të mëdha. Rusia pretendon se “Poseidon” mund të arrijë objektiva mijëra kilometra larg dhe se, falë kokës së saj bërthamore, mund të shkaktojë dëme katastrofike në objektivat bregdetare. Megjithatë, një pjesë e këtyre pretendimeve teknike nuk janë verifikuar në mënyrë të pavarur.
Një armë e paraqitur si “e pandalshme”
Presidenti rus Vladimir Putin e ka përshkruar sistemin “Poseidon” si një armë jashtëzakonisht të vështirë për t’u ndaluar. Për vite me radhë, zyrtarë dhe media shtetërore ruse e kanë paraqitur këtë sistem si një nga armët strategjike më të fuqishme të vendit. Programi, i cili ka qenë në zhvillim prej kohësh, synon forcimin e kapaciteteve të parandalimit bërthamor të Moskës.
Ekspertët ushtarakë vlerësojnë se rëndësia e “Poseidon” nuk qëndron vetëm te përdorimi i mundshëm në një konflikt. Vetë ekzistenca dhe demonstrimi i kësaj arme shërben si mjet presioni dhe parandalimi ndaj kundërshtarëve.
Përplasja me Perëndimin
Provat e “Khabarovsk” zhvillohen në një periudhë kur marrëdhëniet mes Rusisë dhe vendeve perëndimore mbeten tejet të tensionuara, kryesisht për shkak të luftës në Ukrainë. Rritja e mbështetjes ushtarake britanike për Ukrainën është shoqëruar me deklarata të ashpra nga pala ruse, duke paralajmëruar për pasoja në rast ndihme të mëtejshme ushtarake për Kievin dhe duke theksuar se rritja e mbështetjes perëndimore do të ketë një “çmim” më të lartë.
Në këtë klimë, shfaqja e një nëndetëseje të re strategjike ruse dhe e armës “Poseidon” shihet si një sinjal për vendet e NATO-s.
Ekspertët: më shumë parandalim sesa armë sulmuese
Ekspertët ushtarakë argumentojnë se “Poseidon” duhet parë kryesisht në kontekstin e parandalimit bërthamor. Richard Connolly, një analist ushtarak dhe bashkëpunëtor në Royal United Services Institute (RUSI), vlerëson se demonstrimi i kësaj arme forcon mesazhin e Rusisë për aftësitë e saj strategjike. Ai thekson se përdorimi real i një arme të tillë do të kishte pasoja katastrofike dhe do të rrezikonte të shkaktonte një reagim të fuqishëm nga fuqitë bërthamore të NATO-s.
Prandaj, sipas ekspertëve, “Poseidon” ka më shumë gjasa të jetë pjesë e strategjisë së parandalimit sesa një armë që Rusia synon ta përdorë në një konflikt konvencional. Megjithatë, zhvillimi i sistemit ngre shqetësime të reja për garën e armatimeve, pasi NATO mund të detyrohet të investojë më shumë në zbulimin dhe kundërmasat ndaj mjeteve autonome nënujore me kapacitete bërthamore.
Provat e “Khabarovsk” tregojnë se Rusia vazhdon të investojë në armë strategjike të gjeneratës së re. Pyetja kryesore për Perëndimin nuk është vetëm nëse “Poseidon” është vërtet aq i fuqishëm sa pretendon Moska, por nëse zhvillimi i tij do të sjellë një tjetër raund të garës bërthamore dhe do të rrisë rrezikun e përshkallëzimit.