“`html
Lufta në Lindjen e Mesme ndikon çmimet e energjisë në Evropë, nafta dhe gazi mbeten në nivele të larta
Zhvillimet e fundit ushtarake në Lindjen e Mesme po ushtrojnë presion shtesë mbi tregjet energjetike, duke çuar në rritjen e faturave të energjisë për konsumatorët në Greqi dhe në pjesën tjetër të Evropës.
Dëmtimi i një tubacioni nafte në Arabinë Saudite, i cili transporton naftë drejt Detit të Kuq, ka shkaktuar një rritje të çmimit të naftës Brent, duke e çuar atë në rreth 110 dollarë për fuçi. Gjithashtu, çmimi evropian i gazit natyror TTF ka kaluar 80 euro për megavat-orë.
Megjithëse çmimet treguan një trend rënës drejt fundit të javës, me naftën Brent që zbriti në rreth 102 dollarë për fuçi dhe gazin natyror në rreth 77 euro për megavat-orë, ato mbeten ndjeshëm më të larta krahasuar me fillimin e vitit 2026. Konkretisht, nafta është rreth 70% më e shtrenjtë dhe gazi natyror rreth 180% më i shtrenjtë.
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, ka theksuar se që nga fillimi i konfliktit në fund të shkurtit, Bashkimi Evropian ka shpenzuar rreth 90 miliardë euro më shumë për importet e lëndëve djegëse fosile, duke ruajtur të njëjtin volum energjie.
Frika për një ndërprerje pothuajse të plotë të eksporteve saudite të naftës është zbutur pas informacioneve se Arabia Saudite do të fillojë rihapjen graduale të tubacionit dhe se një pjesë e eksporteve drejt vendeve aziatike do të transportehet përmes Omanit. Megjithatë, furnizimi me naftë të papërpunuar nga rajoni i Gjirit mbetet i reduktuar ndjeshëm për shkak të konfliktit SHBA-Iran.
Situatën e ndërlikojnë më tej sulmet ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike ruse. Në të njëjtën kohë, eksportet e gazit natyror të lëngshëm nga Katari, të cilat përbëjnë rreth 20% të furnizimit global, mbeten të bllokuara për shkak të pamundësisë për të anashkaluar Ngushticën e Hormuzit.
Nuk është e qartë se sa do të zgjasë kriza energjetike, pasi kjo varet nga zhvillimi i konfliktit në Lindjen e Mesme.
Kontratat e së ardhmes tregojnë se çmimi i naftës mund të zbresë nën 100 dollarë për fuçi për dorëzimet në dhjetor dhe të vijojë një rënie graduale drejt 90 dollarëve në mars 2027. Një rënie më e theksuar e çmimeve pritet nga korriku i vitit të ardhshëm, kur nafta parashikohet të tregtohet rreth 82.5 dollarë për fuçi.
Për sa i përket gazit natyror, perspektiva e tregut është më sfiduese. Çmimi i kontratave TTF pritet të qëndrojë afërsisht në nivelet aktuale deri në mars, përpara se të zbresë në rreth 60 euro në prill dhe në afërsisht 50 euro në korrik, pas përfundimit të sezonit të ngrohjes.
Edhe Banka Qendrore Evropiane (BQE) po shqyrton ndikimin e çmimeve të larta të energjisë në inflacion. Për tremujorin e katërt të vitit 2026, ekspertët e BQE-së parashikojnë një çmim mesatar të naftës prej rreth 87 dollarësh për fuçi në skenarin bazë, 99 dollarë në skenarin e pafavorshëm dhe 132 dollarë në skenarin ekstrem. Për gazin natyror, parashikimet e BQE-së janë rreth 60 euro për megavat-orë në skenarin bazë, 77 euro në skenarin e pafavorshëm dhe 130 euro në skenarin ekstrem.
Nëse çmimet mbeten në këto nivele, presioni mbi kostot e energjisë dhe inflacionin në ekonomitë evropiane pritet të vazhdojë edhe gjatë muajve të ardhshëm.
“`