“`html
Zjarri në Tiranë nxjerr në pah mungesën e thellë të sigurisë dhe Eurokodeve
Ngjarja dramatike e ditës së djeshme, ku flakët përfshinë një pallat shumëkatësh në zemër të Tiranës, ka rikthyer urgjentisht në vëmendje pasigurinë teknike të ndërtimeve moderne në vendin tonë. Ndërsa banorët përballen me pasojat e rënda, ekspertët ngrenë alarmin se ky nuk është vetëm një aksident i izoluar, por pasojë e drejtpërdrejtë e një sistemi ligjor dhe teknik të mangët, që nuk po arrin të mbajë ritmin me zhvillimin e shpejtë të ndërtimeve të reja.
Inxhinieri Nikolin Risilia, i specializuar në projektimin dhe zbatimin e sistemeve për mbrojtjen nga zjarri, deklaron se sektori i ndërtimit ka hyrë në një fazë intensive, me godina që arrijnë deri në 100 kate dhe hotele luksoze në bregdet. Megjithatë, Shqipëria ende nuk ka adoptuar standardet e Eurokodeve për mbrojtjen nga zjarri dhe tërmetet.
Sipas tij, megjithëse pas tërmetit të vitit 2019 Akademia e Shkencave mori angazhimin për përafrimin e legjislacionit shqiptar me këto standarde evropiane, procesi ka mbetur në vendnumëro. Miratimi i këtyre kodeve është bërë një emergjencë kombëtare, duke pasur parasysh numrin në rritje të zjarreve, i cili tashmë ka arritur në rreth 400 raste në vit.
Situata rëndohet më tej nga mungesa e ekspertizës profesionale në çdo fazë të procesit. Inxhinieri Risilia shpjegon se shpesh sistemet antizjarr projektohen nga inxhinierë elektrikë që nuk kanë njohuritë e nevojshme specifike. Ai thekson se zbatimi i projektit kërkon njerëz të trajnuar posaçërisht, ndërkohë që aktualisht kontrolli i këtyre sistemeve mbetet i dobët, pasi entet që bëjnë kolaudimin dhe certifikimin janë të paafta për të kryer këtë proces.
Për më tepër, ndërtuesit shpesh u shmangen këtyre standardeve, pasi përdorimi i materialeve të certifikuara rrit kostot e ndërtimit me 5 deri në 10 për qind, duke lënë pas dore sigurinë e jetës së qytetarëve.
Në analizën e tij mbi objektet më të rrezikuara, inxhinieri vëren një paradoks shqetësues: pallatet e vjetra tre- apo katër-katëshe rezultojnë më të sigurta për evakuim për shkak të shkallëve të gjera dhe ventilimit natyror, ndryshe nga kullat e reja me shumë kate nëntokësore. Po ashtu, godinat që kanë njësi shërbimi si bare e restorante në katet e para, konviktet e mbingarkuara dhe qendrat tregtare me materiale plastike e kimikate mbeten pika kritike që kërkojnë vëmendje të menjëhershme.
Në fund, kjo pasiguri teknike gërshetohet me një mungesë të theksuar të kulturës së sigurimit të pronës mes qytetarëve shqiptarë. Ndonëse të dhënat e vitit 2025 tregojnë një rritje të lehtë të primeve për sigurimin nga zjarri, kjo vjen kryesisht si një kusht i detyruar nga bankat për kreditë dhe jo si një vetëdije e individëve.
Inxhinieri Risilia bën thirrje për një ndërgjegjësim të menjëhershëm të arkitektëve, ndërtuesve dhe administratorëve. Ai paralajmëron se pa ndërhyrje në aftësimin e burimeve njerëzore dhe pa një inventar të saktë të masave antizjarr në godinat ekzistuese, tragjedi të tilla si ajo e djeshme do të vazhdojnë të kërcënojnë jetën dhe pasurinë e qytetarëve.
“`