“`html
Islanda refuzon rihapjen e negociatave me BE-në; Brukseli reagon: Mbeten partnerë të ngushtë, por…
Komisioni Evropian ka lëshuar një reagim të përmbajtur pas refuzimit të Islandës për të rihapur negociatat e anëtarësimit me bllokun, pas një referendumi të kontestuar ashpër. Ky vendim rrezikon të ndikojë negativisht në ritmin e zgjerimit të BE-së.
Rezultatet e referendumit treguan se 52.8% e votuesve zgjodhën “jo” dhe 47.2% zgjodhën “po”.
“Komisioni Evropian merr parasysh rezultatin e referendumit të Islandës”, tha një zëdhënës i Komisionit në një deklaratë të shkurtër. “Komisioni respekton zgjedhjen e popullit islandez. Islanda mbetet një partnere e ngushtë e Bashkimit Evropian.”
Ndërkohë, Presidenti i Këshillit Evropian, António Costa, ka shkëmbyer mesazhe me Kryeministren e Islandës, Kristrún Frostadóttir. Gjatë këtyre komunikimeve, “të dy udhëheqësit shprehën dëshirën e tyre për të vazhduar forcimin e marrëdhënieve midis BE-së dhe Islandës”, sipas zëdhënësit të zyrës së Costa-s.
“Presidenti Costa theksoi se BE-ja respekton plotësisht zgjedhjen demokratike të popullit islandez në referendumin e sotëm. Islanda mbetet një nga partnerët më të ngushtë dhe më të besuar të BE-së”, shtoi zëdhënësi.
Më herët, Frostadóttir kishte deklaruar se do ta braktiste plotësisht çështjen e anëtarësimit në BE për pjesën e mbetur të mandatit të saj, nëse votuesit do ta refuzonin propozimin. “47% e popullsisë ishte e interesuar për këtë”, tha Frostadóttir të dielën. “Mendoj se është e rëndësishme që, duke hyrë në muajt dhe javët e ardhshme, ta respektojmë këtë pikëpamje.”
Zyrtarë dhe diplomatë në Bruksel e kishin parë Islandën si një kandidat me potencial të lartë, i cili mund t’i kishte bindur skeptikët e zgjerimit të BE-së se ata kishin gabuar. Vendi nordik ishte pothuajse i sigurt se do të bëhej një nga kandidatët kryesorë, duke pasur parasysh nivelin e gjerë të integrimit të tij me bllokun.
Në prag të votimit, Komisioni, i cili mbikëqyr procesin e pranimeve, kishte mbajtur një profil të ulët, por kishte sinjalizuar synimin e tij për të gjetur zgjidhje “kreative” me Islandën për të adresuar dy çështjet më të diskutueshme që do të kishin qenë aktualisht: peshkimi dhe bujqësia.
Edhe pse Islanda gëzon qasje të gjerë në tregun e përbashkët të BE-së, marrëveshja aktuale përjashton Politikat e Përbashkët të Peshkimit (CFP) dhe Politikat e Përbashkët Bujqësore (CAP). Këto dy kapituj mbetën të paprekur herën e fundit që Reykjavík dhe Brukseli u angazhuan në bisedime për pranim, një proces i pezulluar në vitin 2013.
Mbetet për t’u parë se sa i madh do të jetë ndikimi i referendumit islandez në përpjekjet e bllokut për zgjerim, të cilat, pas vitesh stanjacioni, u ngjitën në krye të axhendës politike pas pushtimit të Ukrainës nga Rusia.
Mali i Zi është aktualisht në procesin e pranimit, duke mbyllur përkohësisht 18 nga 33 kapitujt e nevojshëm. Ky vend aspiron të bëhet shteti i 28-të anëtar në vitin 2028, një ambicie që ka frymëzuar sloganin “28 nga 28”. Edhe nëse Brukseli refuzon të angazhohet për afate artificiale, ai e njeh rëndësinë e përmbushjes së premtimit të zgjerimit përpara se kandidatët të humbasin durimin.
Bashkimi i Malit të Zi me Islandën ishte konsideruar një rrugë e mundshme për zgjerim. Komisioni po përgatit reforma për t’u sjellë përfitime konkrete kandidatëve, të tilla si qasja në programe të caktuara të BE-së, përpara se ata të bëhen anëtarë të plotë.
“`