Fitorja e Péter Magyar në Hungari tregon ndryshime në politikën e jashtme, duke përfshirë ekstradimin e Nikola Gruevskit
Kryeministri i ardhshëm i Hungarisë, Péter Magyar, pas fitores dërrmuese të partisë Tisza, ka sinjalizuar ndryshime të qarta në politikën e jashtme të vendit. Ai ka theksuar se Hungaria do të rindërtojë marrëdhëniet strategjike me Poloninë dhe do të gjejë mënyra për të dorëzuar personat që kanë gjetur strehë politike nën qeverisjen e Viktor Orbán, përfshirë ish-kryeministrin e Maqedonisë së Veriut, Nikola Gruevski, si dhe dy politikanë polakë.
Magyar akuzoi qeverinë në largim se ka dëmtuar marrëdhëniet tradicionale Hungari-Poloni, duke u afruar me interesat ruse dhe duke u përfshirë në përplasje politike personale. Ai njoftoi se vizita e tij e parë si kryeministër do të jetë në Varshavë, e ndjekur nga Vjena dhe Brukseli, si pjesë e një “reseti diplomatik” për rivendosjen e besimit me partnerët kyç europianë.
Për vite me radhë, Budapesti dhe Varshava kanë qenë shtylla të bashkëpunimit konservator brenda BE-së. Ky bashkëpunim u dobësua me ndryshimet politike në Poloni dhe afrimin e Orbán me Moskën. Magyar duket i vendosur ta rindërtojë këtë marrëdhënie mbi baza të reja pro-europiane.
Pas fitores së Tisza-s, Magyar deklaroi se hungarezët “kanë shkruar histori” më 12 prill, duke e cilësuar rezultatin si një mandat të qartë për ndryshim sistemik pas 16 vitesh qeverisjeje të Fidesz-it. Kjo shumicë e theksuar do të përdoret për reforma institucionale, duke përfshirë masa kundër korrupsionit, anëtarësimin në Prokurorinë Europiane dhe krijimin e një Agjencie Kombëtare për Rikuperimin e Aseteve.
Magyar shtoi presionin duke pretenduar se ka “informacione të besueshme” për shkatërrimin e dokumenteve në ministrinë e jashtme dhe institucione të tjera shtetërore. Ai akuzoi zyrtarë pranë ish-ministrit të jashtëm, Péter Szijjártó, se po shkatërrojnë dokumente të lidhura me sanksionet.
Deklaratat për azilin politik kanë implikime të forta ligjore dhe diplomatike. Magyar theksoi se Hungaria “nuk do të jetë një vend ku strehohen kriminelë të kërkuar ndërkombëtarisht”. Ai përmendi konkretisht Nikola Gruevskin, ish-kryeministër i Maqedonisë së Veriut i dënuar për korrupsion, si dhe dy politikanë polakë që kanë marrë azil në Hungari pas akuzave për korrupsion.
Në politikën e jashtme, Magyar premtoi një orientim më të qartë europian, duke theksuar anëtarësimin e Hungarisë në BE dhe NATO. Ai u shpreh për një bashkëpunim konstruktiv me Brukselin, duke mbrojtur interesat kombëtare “me ndershmëri dhe forcë”. Përsa i përket Rusisë, ai sinjalizoi vazhdimësi në pragmatizmin energjetik, por ndryshim në tonin politik. Lidhur me Ukrainën, Magyar deklaroi se “të gjithë në Hungari e dinë se Ukraina është viktima në këtë luftë”, duke theksuar të drejtën e saj për sovranitet dhe integritet territorial.
Në planin e brendshëm, ai premtoi reforma të thella, duke përfshirë krijimin e ministrive të ndara dhe ristrukturimin e zyrës së kryeministrit. Një nga masat e para në media do të jetë pezullimi i shërbimit informativ të transmetuesit publik deri në garantimin e paanshmërisë.
Për Brukselin, implikimi më i menjëhershëm është mundësia e zhbllokimit të fondeve europiane. Magyar u zotua për përmbushjen e shpejtë të kërkesave për pavarësinë e drejtësisë, luftën kundër korrupsionit dhe pluralizmin mediatik, duke paralajmëruar se Hungaria “ka humbur shumë kohë dhe shumë para”.