OKB: Ka prova për krime lufte në dy sulme amerikane në Iran
Ekspertë të pavarur të Kombeve të Bashkuara kanë deklaruar se ka prova që sugjerojnë se Shtetet e Bashkuara mund të kenë kryer krime lufte në dy sulme ndaj objektivave në Iran, gjatë të cilave u vranë të paktën 177 civilë.
Në një raport të ri të Misionit të Pavarur Ndërkombëtar për Mbledhjen e Fakteve mbi Iranin, ekspertët shqyrtuan dy prej sulmeve më vdekjeprurëse ndaj civilëve gjatë konfliktit. Sipas tyre, sulmet ndaj një shkolle fillore në Minab dhe një kompleksi sportiv në Lamerd, më 28 shkurt, përbënin sulme pa dallim dhe shkaktuan viktima civile, si dhe dëme në infrastrukturën civile.
SHBA-të kanë mohuar se kanë sulmuar Lamerdin, ndërsa për sulmin në Minab kanë deklaruar se po zhvillojnë një hetim. Një zyrtar i Departamentit të Shtetit tha se Uashingtoni nuk i konsideron të besueshme përfundimet e raportit të ekspertëve të OKB-së.
Më 28 shkurt, në ditën kur SHBA-të dhe Izraeli nisën sulmet ndaj Iranit, raketa Tomahawk goditën Shkollën Fillore Shajareh Tayyebeh në qytetin jugor të Minabit. Sipas autoriteteve lokale, sulmi shkaktoi të paktën 156 viktima, mes tyre 120 fëmijë.
Ekspertët e OKB-së thanë se shkolla ndodhej pranë një kompleksi detar të Gardës Revolucionare të Iranit, i cili ishte gjithashtu objektiv i sulmit. Megjithatë, sipas hetimit të tyre, shkolla ishte qartësisht e identifikueshme si objekt civil dhe nuk kishte të dhëna se po përdorej për qëllime ushtarake.
Bazuar në provat e mbledhura, ekspertët thanë se kishin arsye serioze për të besuar se sulmi ishte kryer nga SHBA-të. Ata iu referuan edhe raportimeve për një hetim paraprak të ushtrisë amerikane, që sipas këtyre raportimeve kishte arritur në përfundimin se SHBA-të ishin përgjegjëse për sulmin. Një tjetër element i përmendur në raport është përdorimi i raketave Tomahawk, të cilat sipas ekspertëve ishin përdorur vetëm nga forcat amerikane gjatë operacionit në Iran.
Ekspertët e OKB-së arritën gjithashtu në përfundimin se shkolla ishte objektivi i goditjes dhe se dëmet nuk mund të shpjegoheshin vetëm si pasojë e një zjarri aksidental apo dëmeve anësore nga sulmi ndaj kompleksit ushtarak. Ata morën në konsideratë edhe dëshmitë e të mbijetuarve, të cilët thanë se shkolla ishte goditur dy herë.
Ushtria amerikane nuk ka publikuar ende përfundimet e hetimit të saj për sulmin në Minab. Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, ka deklaruar se SHBA-të nuk do të shënjestrojnë objekte politike.
Po më 28 shkurt, një tjetër sulm goditi një kompleks sportiv dhe një zonë banimi në qytetin Lamerd. Sipas autoriteteve lokale, nga sulmi u vranë të paktën 21 civilë, mes tyre shtatë fëmijë.
Ekspertët e OKB-së thanë se kompleksi sportiv ishte qartësisht i identifikueshëm si objekt civil dhe se nuk kishin gjetur informacion që të tregonte se ai po përdorej për qëllime ushtarake. Në këtë rast, ata thanë se kishte arsye për të besuar se sulmi ishte kryer nga SHBA-të, duke iu referuar përdorimit të raketave të drejtuara me precizion PrSM. Sipas ekspertëve, këto raketa përdoren nga forcat amerikane.
Megjithatë, ushtria amerikane e ka mohuar kategorikisht se ka kryer ndonjë sulm ndaj Lamerd më 28 shkurt dhe ka kundërshtuar pretendimin se në atë zonë janë përdorur raketa PrSM.
OKB: Edhe Irani akuzohet për krime kundër njerëzimit
Në të njëjtin raport, ekspertët e OKB-së kanë ngritur akuza edhe ndaj autoriteteve iraniane lidhur me shtypjen e protestave masive antiqeveritare të zhvilluara në janar. Sipas tyre, forcat e sigurisë kryen vrasje në të 31 provincat e Iranit, në atë që ekspertët e përshkruan si një shkallë “tronditëse dhe të paprecedentë”. Ata i cilësuan këto veprime si krime kundër njerëzimit.
Autoritetet iraniane nuk kanë komentuar gjetjet e fundit, ndërsa në të kaluarën kanë hedhur poshtë akuzat për shkelje sistematike të të drejtave të njeriut.
“Qytetarët në Iran janë të bllokuar midis shkeljeve të rënda të të drejtave të njeriut dhe krimeve kundër njerëzimit të kryera nga qeveria e tyre dhe konfliktit vdekjeprurës të vendit me Shtetet e Bashkuara dhe Izraelin”, deklaroi misioni i OKB-së për mbledhjen e fakteve.