Presidenti amerikan Donald Trump ka nisur një iniciativë të re për të kufizuar fitimin automatik të shtetësisë amerikane me lindje, disa javë pasi përpjekja e tij e mëparshme për të hequr këtë të drejtë u rrëzua nga Gjykata e Lartë.
Trump ka firmosur dy urdhra ekzekutivë. Njëri prej tyre ka për qëllim zgjerimin e listës së personave jo-shtetas, fëmijët e të cilëve nuk do të përfitojnë automatikisht shtetësinë amerikane. Sipas urdhrit, shtetësia automatike nuk do të aplikohet për foshnjat e lindura në SHBA nga dy prindër jo-shtetas në raste të caktuara. Këto raste përfshijnë situatat kur njëri nga prindërit është pjesëtar i një grupi terrorist të huaj, punonjës i një qeverie të huaj, ka tentuar të marrë shtetësinë nëpërmjet mashtrimit, ose ndodhet në territorin amerikan ku shtetësia nuk ligjërohet sipas ligjit federal.
Urdhri i dytë synon të godasë praktikën e njohur si “turizmi i lindjeve”, ku gra shtatzëna udhëtojnë drejt SHBA-së me qëllim që fëmija i tyre të marrë shtetësinë amerikane.
“Kjo duhej të ishte bërë vite më parë, por tani po e trajtojmë,” deklaroi Trump nga Zyra Ovale, duke kritikuar vendimin e mëparshëm të Gjykatës së Lartë.
Administrata Trump argumenton se kjo praktikë shfrytëzon sistemin amerikan të emigracionit. Stephen Miller, këshilltar për sigurinë kombëtare dhe zëvendësshef i stafit për politikat, shpjegoi se disa persona hyjnë në SHBA duke u paraqitur si turistë, ndërsa qëllimi i vërtetë është lindja e një fëmije me shtetësi automatike.
Trump ka pretenduar gjithashtu se shtetas nga vende si Rusia dhe Kina mund ta përdorin këtë praktikë për të krijuar lidhje të përhershme me SHBA-në. Megjithatë, shifrat e paraqitura nga Instituti i Politikave të Migracionit tregojnë se numri i këtyre rasteve është dukshëm më i ulët se pretendimet e Trump për “qindra mijëra” raste. Sipas institutit, vlerësimet bazuar në të dhënat e regjistrimit të popullsisë sugjerojnë rreth 22,000 deri në 26,000 foshnje të lindura në vit në SHBA në kuadër të turizmit të lindjeve. Të dhënat qeveritare raportojnë rreth 9,600 lindje nga nëna me adresa të huaja në vitin 2024.
Kjo përpjekje e re vjen pas një sfide ligjore të gjatë. Në fillim të mandatit të tij të fundit, në vitin 2025, Trump kishte lëshuar një urdhër ekzekutiv që synonte t’i jepte fund shtetësisë me të drejtë lindjeje, koncept i lidhur me Amendamentin e 14-të të Kushtetutës së SHBA-së. Çështja arriti në Gjykatën e Lartë, e cila në qershor vendosi kundër politikës së administratës Trump, duke ruajtur parimin e shtetësisë bazuar në lindje.
Trump e përshkroi vendimin e gjykatës si “të keq” dhe “shumë të padrejtë”, duke deklaruar se SHBA-ja po vuan pasojat e këtij sistemi. Administrata amerikane tani po përpiqet ta trajtojë këtë çështje përmes një kombinimi të urdhrave ekzekutivë dhe kufizimeve në rregullat e emigracionit, një lëvizje që pritet të hasë sërish në sfida të forta ligjore.